Van dataspace naar digitale productlevenscyclus
Hoe InnoTractor digitale productinformatie schaalbaar en betrouwbaar maakt
Digitalisering in de maakindustrie begon met efficiënter digitaal in- en verkopen met digitale orders en foutloze facturen. Met SCSN is die basis inmiddels op grote schaal ingericht: honderden bedrijven wisselen dagelijks gestandaardiseerde ketendata uit. De volgende stap ligt nu in het vastleggen, delen en verrijken van productinformatie over de volledige levenscyclus van een product. Precies daar werken Frank Hermans en Fedor Maas van InnoTractor aan: een oplossing die dataspaces, digitale productpaspoorten en industriële standaarden samenbrengt tot één schaalbaar geheel.
Van ketendata naar nieuwe diensten
"Via SCSN zijn al honderden bedrijven met elkaar verbonden in de keten en digitaliseren ze de inkoop- en verkoopprocessen met elkaar. Dankzij dit succes biedt dit ruimte voor verdere innovatie." vertelt Frank Hermans, oprichter en CEO van InnoTractor. "Zodra je zo'n netwerk hebt, kun je ook andere vormen van datadeling faciliteren." Die gedachte vormde het startpunt voor een volgende stap: het ontsluiten van product- en lifecycledata als dienst, gebaseerd op dataspace-principes.
De aanleiding kwam onder meer uit ervaringen in de luchtvaart, waar digitale productinformatie al langer een cruciale rol speelt in onderhoud, compliance en veiligheid. "Dat ecosysteem laat zien dat een digitaal productpaspoort veel meer kan zijn dan alleen een duurzaamheidslabel," aldus Fedor Maas, Product Owner - Data Spaces bij InnoTractor.
Een bredere en gedeelde visie en stevige ambitie
Waar het Digitale ProductPaspoort (DPP) vaak wordt geassocieerd met grondstoffen, herkomst en recycling, heeft InnoTractor een veel bredere visie. "Wij kijken ook naar onderhoudshistorie, storingen, uitgevoerde werkzaamheden en wie daar verantwoordelijk voor was," zegt Frank. "Dat is cruciale informatie voor kwaliteit, veiligheid en continuïteit."
“Ik kwam in contact met Adriaan van Kalkeren, Program Director van SCSN en projectmanager van NXTGEN – Smart Supply Network en al snel kwamen we erachter dat we dezelfde visie deelden. Dankzij deelname in het NXTGEN project en vertrouwde partner in het SCSN-partnernetwerk hebben we met elkaar de ambitie geduid: Vanaf kwartaal 2 in 2027 willen we samen de digitale product paspoort oplossingen aanbieden aan de markt die tegen die tijd al door bedrijven die voorop willen lopen en zich willen onderscheiden in gebruik is”, Aldus Frank en Adriaan.
Om dit alles o.a. mogelijk te maken voor de maakindustrie, werkt InnoTractor met de Asset Administration Shell (AAS): een industrieel datamodel dat is ontwikkeld binnen de International Digital Twin Association (IDTA). Dit model maakt het mogelijk om productinformatie gestructureerd, uitbreidbaar en herbruikbaar vast te leggen, zonder afhankelijk te zijn van specifieke leveranciers of maatwerkoplossingen.
Dataspace als fundament
De oplossing van InnoTractor is niet gebouwd als losse applicatie, maar als onderdeel van een dataspace. Dat betekent dat data eigendom blijft van de bron en alleen wordt gedeeld op basis van expliciete afspraken over toegang, gebruik en beveiliging.
"In onze implementatie hebben we een dataspace opgezet waarin een AAS-server draait," legt Fedor uit. "Daarmee kunnen meerdere bedrijven productinformatie veilig delen, zonder dat ieder bedrijf zelf het wiel hoeft uit te vinden."
De architectuur volgt internationale afspraken zoals het IDS Trusted Framework, met duidelijke regels voor identificatie, authenticatie en autorisatie. Dit zorgt voor vertrouwen, schaalbaarheid en juridische borging. Dat is een essentieel verschil met veel maatwerk- of point solutions. Diezelfde principes vormen ook de basis van SCSN, fungeert als operationele dataspace voor betrouwbare en gestandaardiseerde ketendata, mogelijk gemaakt door innovatie binnen het NXTGEN Smart Supply Network project.
Standaardoplossing in plaats van maatwerk
Een belangrijk inzicht uit het project is het verschil tussen maatwerk en standaardisatie.
"Als ieder bedrijf dit zelf gaat bouwen, kost dat enorm veel tijd en geld," zegt Frank. "Met een gedeelde standaardoplossing blijven kosten beheersbaar en kan iedereen sneller vooruit."
Die vergelijking wordt vaak gemaakt met telecom: juist doordat iedereen dezelfde standaarden gebruikt, is communicatie wereldwijd eenvoudig en betaalbaar geworden. InnoTractor past dat principe toe op industriële data.
Schaalbaar van proof-of-concept naar praktijk
De oplossing is inmiddels succesvol gedemonstreerd in een proof-of-concept met meerdere projectpartners in het NXTGEN Smart Supply Network project, waaronder TNO, IJssel en SCSN. Daarbij is expliciet gekeken naar schaalbaarheid: of het nu om twee bedrijven gaat of om tweehonderd, de architectuur blijft hetzelfde. "Bedrijven willen hun business draaien," benadrukt Fedor. "Ze willen niet bezig zijn met veranderende standaarden of complexe IT-architecturen. Onze rol is om dat te faciliteren en continu actueel te houden."
Veilig, betrouwbaar en toekomstvast
Veiligheid en governance vormen een rode draad in de oplossing. In tegenstelling tot veel generieke cloud- of AI-oplossingen is hier vanaf het begin nagedacht over data-eigenaarschap, toegangsrechten en compliance.
"Je kunt technisch veel bouwen," zegt Frank, "maar zonder governance ontbreekt het vertrouwen en zonder vertrouwen geen ketensamenwerking." Door aan te sluiten bij dataspace-principes en Europese standaarden sluit de oplossing bovendien naadloos aan op toekomstige ontwikkelingen rondom wetgeving en digitale productinformatie.
Een logische volgende stap binnen het SCSN-ecosysteem
Hoewel de innovatieve oplossing nu nog los staat van SCSN, ligt de verbinding met het SCSN-netwerk voor de hand. InnoTractor ziet het SCSN-netwerk als een logisch fundament om productinformatie en lifecycledata schaalbaar beschikbaar te maken in industriële ketens.
"In de toekomst zal InnoTractor een rol vervullen als solution provider binnen het SCSN-ecosysteem," aldus Frank. "Dataspaces, productinformatie en ketendata komen daar samen." Met de gedeelde ambitie wordt de oplossing naar verwachting vanaf Q2 2027 beschikbaar binnen het SCSN-netwerk. “Ben je benieuwd of deze oplossing nu al te implementeren is in je bedrijfsprocessen of de voordelen die het biedt, neem dan contact op met InnoTractor of met SCSN”, zegt Fedor. “Dan kijken we samen naar de mogelijkheden.”
Vooruitkijken
De technologie staat nog aan het begin. Standaarden ontwikkelen zich, businessmodellen ontstaan en toepassingen worden steeds concreter. Juist daarom is deze innovatiefase binnen het NXTGEN Smart Supply Network project zo waardevol.
"Dit soort trajecten laat zien hoe belangrijk samenwerking is," besluit Frank. "Door praktijkervaring te combineren met standaardisatie, bouwen we oplossingen die niet alleen technisch kloppen, maar ook echt toepasbaar en betaalbaar zijn in de praktijk."